Dizel Aracın Partikül Filtresi Neden Tıkanır?

Yeni nesil dizel araçlarda yer alan DPF yani dizel partikül filtresi, motorun daha çevreci çalışmasını
sağlar. Ancak zamanla filtre içerisinde kurum, kül ve yanma artıkları birikerek tıkanmaya
neden olabilir.

Partikül filtresi tıkanıklığı, dizel araçlarda çekiş düşüklüğü, yakıt tüketiminde artış, egzozdan
duman atma, motor arıza lambası yakma ve aracın kendini koruma moduna alması gibi
sorunlara yol açabilir. Bu nedenle partikül filtresinin neden tıkandığını bilmek, hem arızayı
önlemek hem de motor performansını korumak açısından önemlidir.

Partikül filtresi, dizel motorun çalışması sırasında ortaya çıkan kurum parçacıklarını egzoz
sisteminde tutar. Bu kurumlar belirli bir seviyeye ulaştığında araç, rejenerasyon adı verilen
temizleme işlemiyle filtre içerisindeki birikintileri yüksek sıcaklıkta yakmaya çalışır.

Sağlıklı çalışan bir sistemde partikül filtresi kendi kendini belirli aralıklarla temizleyebilir.
Ancak araç kullanım şekli, motor durumu, yakıt kalitesi ve bakım eksiklikleri bu temizleme
sürecini olumsuz etkileyebilir. Rejenerasyon tamamlanamazsa filtre içinde kurum birikimi
artar ve zamanla tıkanıklık meydana gelir.

Dizel partikül filtresinin tıkanmasının en yaygın nedeni aracın kısa mesafelerde ve düşük
devirde kullanılmasıdır. Motor yeterli sıcaklığa ulaşmadığında partikül filtresi içerisindeki
kurumları yakacak rejenerasyon işlemi tamamlanamaz. Özellikle şehir içi trafikte sürekli
dur-kalk yapan dizel araçlarda bu sorun daha sık görülür.

Bunun dışında kalitesiz yakıt kullanımı, tıkalı enjektörler, bozuk yakıt püskürtme sistemi,
turbo arızası, EGR valfi problemleri, motor yağı seçiminin yanlış olması ve bakım ihmalleri
de partikül filtresinin daha hızlı dolmasına neden olabilir. Yani DPF tıkanıklığı çoğu zaman
tek başına bir filtre sorunu değil, motor ve yakıt sistemiyle bağlantılı bir problemdir.

Evet, kısa mesafe kullanımı dizel partikül filtresi tıkanıklığının en önemli nedenlerinden
biridir. Dizel motorlar sağlıklı çalışmak için belirli bir sıcaklığa ulaşmalıdır. Araç sürekli kısa
mesafelerde kullanıldığında motor ve egzoz sıcaklığı yeterli seviyeye çıkmaz.

Bu durumda partikül filtresi içerisindeki kurumlar yakılamaz ve filtrede birikmeye devam eder.
Özellikle araç yalnızca şehir içinde, düşük hızda ve düşük devirde kullanılıyorsa
rejenerasyon süreci sık sık yarıda kalabilir. Zamanla filtre dolar, egzoz akışı zorlaşır ve araç
performans kaybetmeye başlar.

Enjektör arızası, partikül filtresi tıkanıklığını hızlandıran önemli nedenlerden biridir. Dizel
enjektörler yakıtı silindirlere doğru miktarda ve doğru püskürtme açısıyla göndermelidir.
Enjektörde kaçırma, püskürtme bozukluğu veya tıkanma varsa yanma kalitesi düşer.

Yanma düzgün gerçekleşmediğinde egzoz gazında kurum miktarı artar. Bu fazla kurum
partikül filtresinde birikir ve filtrenin daha kısa sürede dolmasına neden olur. Bu yüzden
sürekli DPF sorunu yaşayan araçlarda yalnızca filtreye odaklanmak yeterli değildir;
enjektörlerin test edilmesi ve yakıt sisteminin kontrol edilmesi gerekir.

EGR valfi ve turbo sistemi, dizel motorun hava-yakıt dengesinde önemli rol oynar. EGR valfi
kirlenir veya açık konumda takılı kalırsa motora giren temiz hava miktarı azalabilir. Bu durum
yanma kalitesini düşürür ve kurum oluşumunu artırır.

Turbo arızalarında ise motor yeterli hava basıncını alamaz. Hava eksikliği olduğunda yakıt
tam yanmaz ve egzozda kurum oranı yükselir. Artan kurum partikül filtresini daha hızlı
doldurur. Bu nedenle DPF tıkanıklığı olan araçlarda EGR, turbo hortumları, intercooler hattı
ve hava akış sistemi mutlaka kontrol edilmelidir.

Partikül filtreli dizel araçlarda kullanılan motor yağının uygun standartta olması gerekir.
DPF’li araçlarda düşük kül oranına sahip, üretici onaylı motor yağları tercih edilmelidir. Yanlış
motor yağı kullanıldığında yanma sonrası oluşan kül miktarı artabilir ve bu kül partikül
filtresinde birikir.

Kurum rejenerasyonla yakılabilir; ancak kül birikimi kolay temizlenmez. Bu nedenle uzun
vadede yanlış yağ kullanımı partikül filtresinin kalıcı şekilde dolmasına neden olabilir. Bakım
sırasında aracın motor tipine ve üretici tavsiyesine uygun yağ kullanılması, DPF ömrünü
korumak açısından önemlidir.

Partikül filtresi tıkandığında araçta performans kaybı ve yakıt tüketiminde artış görülebilir.
Egzoz gazı filtreden rahat çıkamadığı için motor boğulur ve araç özellikle yokuşlarda ya da
hızlanma sırasında zorlanır.

Sık görülen belirtiler şunlardır:

? Araçta çekiş düşüklüğü
? Yakıt tüketiminde artış
? Motor arıza lambasının yanması
? Partikül filtresi uyarı ışığının çıkması
? Egzozdan siyah veya yoğun duman gelmesi
? Aracın kendini koruma moduna alması
? Rölantide düzensizlik
? Yokuşta yığılma ve gaz yememe

Bu belirtiler yalnızca partikül filtresinden değil; enjektör, turbo, EGR veya sensör
arızalarından da kaynaklanabilir. Bu nedenle doğru diagnostik kontrol yapılmadan kesin
karar verilmemelidir.

Rejenerasyon, partikül filtresi içerisinde biriken kurumların yüksek sıcaklıkta yakılması
işlemidir. Araç, belirli şartlar oluştuğunda bu işlemi otomatik olarak başlatır. Ancak
rejenerasyonun tamamlanması için motor sıcaklığı, egzoz sıcaklığı, yakıt seviyesi ve sürüş
koşulları uygun olmalıdır.

Araç kısa mesafede kullanılırsa, motor durdurulursa veya yeterli hız ve sıcaklık
sağlanamazsa rejenerasyon yarıda kalabilir. Rejenerasyon sürekli yarım kaldığında filtre
içerisindeki kurum seviyesi artar. Bir noktadan sonra araç kendi kendini temizleyemez hale
gelir ve profesyonel müdahale gerekir.

Partikül filtresi tıkanıklığı ihmal edilirse egzoz basıncı artar ve motor daha zor çalışmaya
başlar. Bu durum turbo sistemini, EGR valfini, enjektörleri ve motor performansını olumsuz
etkileyebilir. Araç daha fazla yakıt tüketir, çekişten düşer ve sürüş güvenliği azalır.

İleri seviyede tıkanıklıkta araç koruma moduna geçebilir ve yüksek devir çevirmeyebilir. Bazı
durumlarda turbo arızası, egzoz sistemi hasarı veya motor içi problemler ortaya çıkabilir. Bu
yüzden DPF uyarısı ciddiye alınmalı ve araç sürekli zorlanmamalıdır

Partikül filtresinin tıkanmasını önlemek için dizel araç düzenli bakım görmeli ve kullanım
alışkanlıklarına dikkat edilmelidir. Araç sürekli kısa mesafede kullanılmamalı, belirli aralıklarla
motorun çalışma sıcaklığına ulaşabileceği daha uzun sürüşler yapılmalıdır.

Kaliteli yakıt kullanmak, uygun motor yağı tercih etmek, enjektör ve turbo sistemini düzenli
kontrol ettirmek de DPF sağlığı açısından önemlidir. Ayrıca arıza lambası veya partikül filtresi
uyarısı görüldüğünde beklemeden servise başvurmak, daha büyük masrafları önleyebilir.

Güngör Bosch Diesel Center olarak dizel araçlarda partikül filtresi tıkanıklığı, çekiş
düşüklüğü, yokuşta yığılma, fazla yakıt tüketimi, duman atma ve arıza lambası sorunlarında
profesyonel arıza tespiti hizmeti sunuyoruz. DPF tıkanıklığının yalnızca filtre kaynaklı mı,
yoksa enjektör, turbo, EGR, sensör veya yakıt sistemiyle bağlantılı mı olduğunu detaylı
şekilde kontrol ediyoruz.

Doğru teşhis sayesinde gereksiz parça değişimlerinin önüne geçiyor, aracınız için en uygun
bakım ve onarım sürecini belirliyoruz. Dizel aracınızda partikül filtresi uyarısı, performans
kaybı veya yakıt tüketiminde artış varsa Güngör Bosch Diesel Center’dan uzman destek
alabilirsiniz.